แม้ พระเจ้าสุทโธทนะ จะส่งคณะมาทูลอาราธนาให้ทรงเสด็จไปกรุงกบิลพัสดุ์ถึง ๑๐ คณะ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าก็ยังไม่เสด็จไป ทรงรอให้สถานการณ์พร้อม มีพระสงฆ์สาวกจำนวนมากแล้ว จึงนำขบวนธรรมยาตราไปพร้อม ๆ กัน เพราะสามารถสร้างศรัทธาได้ดีกว่า ในหลาย ๆ แห่ง ชาวเมืองมาต้อนรับคณะสงฆ์ โดยโปรยดอกไม้บนทางที่คณะสงฆ์เดินผ่าน วัดพระธรรมกายจึงได้ปฏิบัติตามแบบอย่างของชาวพุทธครั้งพุทธกาล
           

พระภิกษุในโครงการอุปสมบทหมู่ ๑ แสนรูปทุกหมู่บ้านทั่วไทย ซึ่งอบรมตามจังหวัดต่าง ๆ ทั่วประเทศ ในช่วงท้ายการอบรมจะมีการเดินธุดงค์ บวชที่จังหวัดใดก็เดินธุดงค์ที่จังหวัดนั้น ถือเป็นการไปโปรดญาติโยม และเป็นการฝึกตัวอย่างเข้มข้น

หลังออกพรรษา ผู้ที่มีศรัทธาบวชต่อไม่สึกส่วนหนึ่ง ประมาณ  ๑,๐๐๐ รูป จะมารวมตัวกันที่วัดพระธรรมกาย ฝึกอบรมธรรมปฏิบัติอย่างเข้มข้น นั่งสมาธิวันละ ๑๐ ชั่วโมง เป็นเวลา ๒ เดือน เพื่อเตรียมกาย วาจา ใจให้ใสบริสุทธิ์ เป็นเนื้อนาบุญให้กับญาติโยม และจะเดินธุดงค์ธรรมยาตราผ่านจังหวัดต่าง ๆ รวมทั้งกรุงเทพมหานคร ระยะทางกว่า ๔๐๐ กิโลเมตร เพื่อปลุกกระแสชาวพุทธให้ตื่นตัว ถือเป็นการปฏิบัติตามพุทธโอวาท ที่ให้เที่ยวจาริกไปเพื่อเผยแผ่พระพุทธศาสนา ซึ่งจะต้องเดินจาริกไปในย่านชุมชน เพราะจะไปโปรดญาติโยม ส่วนการเดินธุดงค์ในป่าเป็นการเดินเพื่อฝึกตัวเอง

ผลกระทบด้านการจราจร

คำถาม : ทำไมต้องเดินธุดงค์ในเมืองทำให้รถติด?
คำตอบ : เมื่อจะเดินธุดงค์เพื่อเผยแผ่พระพุทธศาสนา กระตุ้นความตื่นตัวในการศึกษาปฏิบัติธรรมแก่ชาวพุทธ จำเป็นต้องเดินในย่านชุมชน ถ้าไปเดินในป่ามีแต่สิงสาราสัตว์ ผู้คนเบาบางการเผยแผ่ก็ได้ผลน้อย
การทำกิจกรรมอะไรเกี่ยวเนื่องกับชนหมู่ใหญ่ล้วนส่งผลกระทบทั้งนั้น เช่น มีคอนเสิร์ตศิลปินต่างประเทศ...รถก็ติด มีแข่งฟุตบอลระดับชาติ....รถก็ติด ขึ้นอยู่กับว่ากิจกรรมที่เกิดขึ้นนั้นมีประโยชน์คุ้มค่าหรือไม่ ถ้ามีการวางแผนงานดีย่อมส่งผลกระทบน้อยที่สุด
พระธุดงค์เดินแถวเรียงเดี่ยว มีรถนำขบวนกินพื้นที่ผิวจราจรประมาณ ๑ ช่องทางเดินรถ และเดินไปเรื่อย ๆ ไม่ได้หยุดอยู่กับที่ เดินผ่านแต่ละจุดใช้เวลาประมาณ ๑ ชั่วโมง ดังนั้น รถอาจจะติดขึ้นมาบ้างก็เพียงชั่วครู่ใหญ่เท่านั้น แต่ประโยชน์ที่เกิดขึ้นคุ้มค่ามหาศาล 

ประโยชน์จากการเดินธุดงค์ธรรมยาตรา

1.ประโยชน์ต่อตัวพระภิกษุผู้เดินธุดงค์ 

พระธุดงค์จะต้องเก็บตัวฝึกธรรมปฏิบัติอย่างเข้มข้น สำรวมกาย วาจา ใจ ฝึกการครองจีวรให้เรียบร้อย กิริยามารยาทสงบเสงี่ยม มีความพร้อมเพรียง มีระเบียบวินัย พระอาจารย์จะอบรมให้ทุกรูปตั้งใจปฏิบัติอย่างจริงจัง เพื่อเป็นเนื้อนาบุญที่บริสุทธิ์ให้กับญาติโยม ที่อุตส่าห์เดินทางมารอต้อนรับคณะพระธุดงค์ และต้องตากแดดนานนับชั่วโมง
    

ในระหว่างเดินธุดงค์ พระภิกษุทุกรูปจะมีความสำรวมระวังทั้งกาย วาจา ใจ ซึ่งเดินธุดงค์ในเมืองลำบากกว่าเดินในป่าที่มีต้นไม้ใหญ่ร่มรื่น แต่พระธุดงค์ทุกรูปมีความตั้งใจมาก ไม่ว่าแดดจะร้อนแผดเผาเพียงใด เดินไกลแค่ไหนก็ไม่ย่อท้อ พระธุดงค์บางรูปขนาดจะเป็นลมยังไม่ยอมหยุด ตั้งสติกำหนดจิตเป็นสมาธิ แล้วเดินจนถึงจุดหมายปลายทาง
เป็นที่สังเกตว่า หลังเดินธุดงค์ธรรมยาตราแล้ว พระธุดงค์มีการพัฒนาตัวอย่างก้าวกระโดด มีความก้าวหน้าในการปฏิบัติธรรม ทำสมาธิ การนุ่งห่มจีวรเรียบร้อย สงบนิ่ง มีวินัย พร้อมเพรียง ศีลาจารวัตรงดงาม เห็นความแตกต่างจากก่อนเดินธุดงค์ชัดเจน

2.ประโยชน์ต่อชาวพุทธและสังคมประเทศชาติ 

ตลอดการเดินธุดงค์ ๒๕ วัน มีสาธุชนมาต้อนรับคณะพระธุดงค์ราว ๑ ล้านคน มีภาพน่าประทับใจเกิดขึ้นมากมาย ญาติโยมบางคนประคองลูกอายุขวบเศษ ให้ยืนพนมมือกล่าวคำสาธุเป็นระยะ ๆ ภาพคณะพระธุดงค์จะประทับอยู่ในความทรงจำของหนูน้อยนี้อย่างลึกซึ้ง ทำให้เติบโตขึ้นเป็นคนดี เป็นชาวพุทธเต็มตัว  
           

บางท่านนั่งรถเมล์ผ่านทางมาพอดี นั่งพนมมือบนรถเมล์ สายตาที่มองคณะพระธุดงค์เปี่ยมด้วยความปลื้มปีติเลื่อมใส บางท่านเป็นยามเฝ้าบริษัท นั่งคุกเข่าพนมมือรับพระธุดงค์ถึง ๑ ชั่วโมงเต็ม โดยลืมความปวดเมื่อย ลืมความร้อนของแสงแดด ให้สัมภาษณ์บอกว่า เป็นวันที่มีความสุขที่สุดในชีวิต
           

คน ๑ ล้านคน มีศรัทธาในพระพุทธศาสนาเพิ่มขึ้น มีกำลังใจทำความดีเพิ่มขึ้น ทำให้สังคมดีขึ้น เป็นประโยชน์คุ้มค่าอย่างยิ่ง

การโปรยดอกไม้รับคณะพระธุดงค์ นอกจากเป็นการทำตามแบบอย่างชาวพุทธครั้งพุทธกาลแล้ว ยังมีข้อดี คือ ญาติโยมที่มารับพระธุดงค์มีกิจกรรมร่วม ทำให้เพิ่มพูนความปีติเลื่อมใสศรัทธา บุญกุศลก็เพิ่มขึ้นทับทวี

ถ้าหากองค์กรพุทธต่าง ๆ รวมทั้งสื่อมวลชนทุกแขนงร่วมมือกัน อาศัยช่วงเวลาเดินธุดงค์นี้ จัดเป็นเทศกาลประชาสัมพันธ์ กระตุ้นความตื่นตัวในการฟื้นฟูศีลธรรมของสังคม และส่งเสริมพระพุทธศาสนาจะเป็นประโยชน์ต่อสังคมอย่างมาก โดยเฉพาะอย่างยิ่งในยุคที่ผู้คนประสบปัญหาต่าง ๆ ขาดที่พึ่งทางใจเช่นนี้

นอกจากในกรุงเทพฯ และปริมณฑลแล้ว ทางวัดพระธรรมกายได้มีการประสานไปยังคณะสงฆ์ในจังหวัดต่าง ๆ จัดเดินธุดงค์ธรรมยาตราในทุกภูมิภาคทั่วประเทศอีกด้วย “ธุดงค์ธรรมยาตรา คือ การเผยแผ่พระพุทธศาสนาที่ได้ผลดียิ่งตั้งแต่ครั้งพุทธกาล”